Voorbereiden op ruim water

Op ruim water ben je minder beschut dan op een kanaal of klein meer. Wind en golven kunnen je tocht zwaarder maken en een veilige haven of hulp kan verder weg zijn. Bepaal daarom vóór vertrek of de tocht past bij je schip, je bemanning en de verwachte omstandigheden.

Combineer het weerbericht met wat je ziet

Controleer voor vertrek de weersverwachting en de waarschuwingen voor je vaargebied. Kijk ook tijdens de tocht naar wind, bewolking, zicht en golfslag. Vergelijk je waarnemingen met de verwachting en pas je plan aan als de omstandigheden veranderen. Spreek vooraf af waar je kunt uitwijken; wacht met die keuze niet totdat doorvaren moeilijk wordt.

Gebruik passende en bijgewerkte zeekaarten

Voor kust- en getijdenwater heb je kaarten en nautische informatie nodig die passen bij je route. De Dienst der Hydrografie geeft officiële zeekaarten en nautische publicaties uit, waaronder kaarten voor de Waddenzee. Controleer de editie en houd de informatie bij met de Berichten aan Zeevarenden (BaZ). Een kaart die je ooit hebt gekocht of gedownload is niet vanzelf nog actueel.

Verkeersreglement en betonning zijn verschillende zaken

Op de Waddenzee geldt het BPR, terwijl voor de markering van het vaarwater het IALA-betonningssysteem regio A wordt gebruikt. Op de Westerschelde geldt het Scheepvaartreglement Westerschelde; ook daar wordt IALA-A gebruikt. Je kunt uit het betonningssysteem dus niet afleiden welk verkeersreglement van toepassing is.

Op zee zijn de Bepalingen ter Voorkoming van Aanvaringen op Zee (BVA, internationaal COLREG) van belang. Voor de Nederlandse kustwateren speelt daarnaast het Scheepvaartreglement territoriale zee een rol. Controleer voor iedere route het precieze toepassingsgebied en de plaatselijke aanwijzingen. Ruim water is geen naam voor één overal geldend verkeersreglement.

Internationale veiligheid en je vertrekbeslissing

Hoofdstuk V van SOLAS gaat over veilige navigatie. De operationele veiligheidsregels richten zich in het algemeen op alle schepen en alle reizen; veilig plannen is dus niet alleen een zaak voor grote beroepsschepen. De concrete uitrustingseisen hangen mede af van de toepasselijke voorschriften en het schip. Bereid je route zorgvuldig voor en houd rekening met weer, gevaren en de mogelijkheden van schip en bemanning.

Vóór je losgooit

Kun je de route met de actuele kaarten volgen? Ken je de regels en markering? Passen de verwachte omstandigheden bij schip en bemanning en weet je waar je kunt uitwijken? Stel je vertrek uit of kies een andere tocht als je plan niet veilig uitvoerbaar is.


1 dag, 3 uur
1 dag, 3 uur